01/10/2026
Palczatka termokurczliwa (kształtka termokurczliwa, osłona odciążająca) to formowany element z tworzywa termokurczliwego, który po podgrzaniu obkurcza się szczelnie wokół zakończeń kabli, złączy i rozgałęzień, izolując je i chroniąc przed czynnikami środowiskowymi.
W nowoczesnym zarządzaniu kablami, kluczowe znaczenie ma niezawodność i długowieczność systemów elektrycznych. Palczatki termokurczliwe, znane również jako kształtki termokurczliwe, formowane elementy termokurczliwe, osłony termokurczliwe lub osłony odciążające, zostały zaprojektowane z myślą o skutecznej izolacji oraz zabezpieczaniu zakończeń kabli i złączy przed wpływem czynników środowiskowych, uszkodzeniami mechanicznymi i ryzykiem zwarć.
Wykonane z wysokiej jakości polimerów, palczatki termokurczliwe, kurczą się pod wpływem ciepła, tworząc trwałe i szczelne dopasowanie do przewodu. Główne zalety palczatek termokurczliwych to:
Palczatki termokurczliwe HellermannTyton spełniają surowe normy wymagane w zastosowaniach wojskowych i lotniczych — VG (niemiecka norma obronna, Verteidigungsgerätenorm) i MIL (amerykańska norma wojskowa, Military Standard). HellermannTyton oferuje szeroki wybór palczatek termokurczliwych (HSS — Heat Shrink Shapes) — od prostych modeli po rozgałęźniki, do wielożyłowych połączeń i specjalistycznych zakończeń.
Portfolio obejmuje palczatki proste, rozgałęźne typu Y i T, wielopalczaste, butelkowe oraz kątowe, dobierane do liczby przewodów i geometrii połączenia.
Proste palczatki termokurczliwe to jeden z najczęściej stosowanych typów palczatek, zapewniający izolację i ochronę pojedynczego zakończenia przewodu przy prostym, szybkim montażu.
Proste palczatki termokurczliwe zabezpieczają przewody przed działaniem czynników zewnętrznych, takich jak wilgoć, kurz czy uszkodzenia mechaniczne, dzięki prostemu kształtowi ułatwiającemu montaż.
Palczatki rozgałęźne, w tym typu Y i wielopalczaste, stosuje się tam, gdzie z jednego punktu zakończenia rozgałęzia się kilka przewodów, tworząc po obkurczeniu szczelne uszczelnienie wokół każdego z nich.
Palczatki termokurczliwe rozgałęźne są dostępne w wielu konfiguracjach, umożliwiając elastyczne zabezpieczenie złożonych wiązek kablowych. Dzięki wielopunktowym wylotom, które po obkurczeniu tworzą uszczelnienia wokół przewodów, palczatki termokurczliwe są idealnym rozwiązaniem dla systemów wymagających kompaktowego, a zarazem wytrzymałego zabezpieczenia.
Typowe zastosowania palczatek termokurczliwych rozgałęźnych:
Palczatki typu T chronią punkty rozdzielcze, w których jeden przewód rozwidla się na dwa lub więcej, zabezpieczając miejsce podziału mechanicznie i środowiskowo.
Palczatki te są stosowane wszędzie tam, gdzie przewody rozdzielają się od głównego trzonu i wymagają dodatkowego zabezpieczenia. HellermannTyton oferuje również specjalistyczne wersje, takie jak podwójne palczatki termokurczliwe typu T o wysokiej odporności na naprężenia. Palczatki typu T są najczęściej stosowane w przemyśle motoryzacyjnym, telekomunikacji oraz instalacjach elektrycznych i automatyce.
Palczatki butelkowe zapewniają zwiększoną ochronę mechaniczną i skuteczne odciążenie w miejscach narażonych na intensywne użytkowanie — charakterystyczne wybrzuszenie tworzy grubszą warstwę izolacyjną pochłaniającą wibracje.
Charakterystyczne wybrzuszenie palczatki termokurczliwej ogranicza ryzyko uszkodzeń wynikających z ruchu kabli i chroni przewody w warunkach o podwyższonym obciążeniu mechanicznym. Palczatki termokurczliwe doskonale sprawdzają się w instalacjach energetycznych, gdzie przewody są narażone na silne naprężenia i wymagają trwałego zabezpieczenia. Są powszechnie stosowane również w maszynach przemysłowych i urządzeniach ciężkich, gdzie przewody pracują w warunkach dużej zmienności temperatur, intensywnych drgań oraz kontaktu z olejami i innymi agresywnymi czynnikami.
Palczatki termokurczliwe stanowią kluczowy element ochrony przewodów w wielu wymagających branżach przemysłowych takich jak przemysł obronny czy lotniczy. Palczatki termokurczliwe HellermannTyton posiadają klasę szczelności IP69K (najwyższy stopień ochrony przed pyłem i strumieniem wody pod wysokim ciśnieniem i temperaturą) i zostały zaprojektowane z myślą o pracy w ekstremalnych temperaturach oraz kontakcie z agresywnymi płynami przemysłowymi.
Palczatki termokurczliwe znajdują zastosowanie w lotnictwie, motoryzacji, kolejnictwie, przemyśle morskim i obronności, wszędzie tam, gdzie wymagana jest zgodność z rygorystycznymi normami wojskowymi VG i MIL.
Palczatki termokurczliwe HellermannTyton spełniają najwyższe standardy jakości i zgodności z normami branżowymi, zapewniając niezawodne działanie systemów nawet w najbardziej wymagających środowiskach. Oferujemy kompleksowe wsparcie, od projektowania i prototypowania, poprzez produkcję, aż po obsługę posprzedażową.
Dobór palczatki termokurczliwej zależy nie tylko od kształtu i wymiarów, ale również od materiału i rodzaju kleju — każdy materiał wymaga innego systemu klejenia, by zapewnić optymalną szczelność i trwałość połączenia.
Poniższa tabela przedstawia kompatybilność materiałów z różnymi typami klejów stosowanymi w palczatkach termokurczliwych HellermannTyton:
| Tworzywo | Właściwości materiału |
|
|---|---|---|
| G | Elastomer odporny na działanie płynów | HMT200A (taśma z klejem termotopliwym); V9500 (dwuskładnikowy klej epoksydowy, czarny); W24 (jednoskładnikowy epoksyd, wysokowydajny, wstępnie powlekany); W8 (klej EVA, wysokowydajny, termotopliwy); WM250 (klej termotopliwy ogólnego zastosowania) |
| B7 | Półsztywna, trudnopalna poliolefina | HMT200A; V9500; W24; W8; WM250 |
| B8 | Półsztywna, trudnopalna poliolefina | HMT200A; V9500; W24; W8; WM250 |
| H | Elastyczna, trudnopalna poliolefina o ograniczonej emisji dymu i toksyn | HMT200A; W21 (modyfikowany klej termotopliwy na bazie poliamidu); W8; WM250 |
| L | Elastyczny, trudnopalny fluoroelastomer | V9500 (dwuskładnikowy, czarny klej epoksydowy); W24 (wysokowydajny, jednoskładnikowy klej epoksydowy) |
| -9 | Modyfikowana mieszanka elastomerów | HMT200A; TSA200; V9500; W24; W8; WM250 |
| -6 | Elastyczna, trudnopalna poliolefina | HMT200A; TSA200; V9500; W24; W8; WM250 |
Szczegółowe zestawienia kombinacji materiałów, klejów oraz dostępnych serii produktów znajdują się w naszej broszurze produktowej. Publikacja zawiera także dane dotyczące parametrów technicznych, odporności chemicznej, a także przegląd specjalistycznych komponentów i wariantów palczatek termokurczliwych z funkcją redukcji naprężeń.
Poniższe pytania dotyczą definicji palczatki termokurczliwej, mechanizmu obkurczania, szczelności, sposobu montażu, norm oraz doboru kleju.
Palczatka termokurczliwa to formowany komponent wykonany z materiału termokurczliwego, stosowany do ochrony, uszczelniania oraz redukcji naprężeń w połączeniach kablowych, złączach i wiązkach przewodów, umożliwiający trwałe zabezpieczenie przed wilgocią, kurzem oraz uszkodzeniami mechanicznymi.
Termokurczliwość oznacza zdolność materiału do obkurczania się pod wpływem ciepła — dotyczy to materiałów takich jak poliolefiny, elastomery, PVC czy fluoropolimery, które podczas produkcji są rozciągane, a następnie utrwalane. Podczas ogrzewania materiał wraca do pierwotnego kształtu, szczelnie przylegając do powierzchni kabla lub złącza.
Wiele modeli palczatek termokurczliwych zaprojektowano z myślą o szczelności środowiskowej — dzięki zastosowaniu odpowiednich klejów i materiałów skutecznie chronią przed wodą, wilgocią, kurzem oraz innymi czynnikami zewnętrznymi. Stopień szczelności zależy od konkretnej konstrukcji i zastosowanego systemu klejenia.
Proces instalacji rozpoczyna się od dokładnego oczyszczenia powierzchni kabla lub złącza. Następnie należy nasunąć palczatkę termokurczliwą na miejsce montażu i równomiernie ogrzać za pomocą opalarki lub systemu gorącego powietrza, unikając otwartego ognia. W trakcie nagrzewania materiał kurczy się, szczelnie otulając element — jeśli użyto wersji z klejem, aktywuje się on pod wpływem temperatury, zapewniając trwałe połączenie. Po schłodzeniu należy sprawdzić szczelność i w razie potrzeby powtórzyć proces.
Palczatki termokurczliwe HellermannTyton spełniają normy wojskowe i lotnicze VG i MIL, a wybrane modele posiadają klasę szczelności IP69K, potwierdzającą najwyższy stopień ochrony przed pyłem oraz strumieniem wody pod wysokim ciśnieniem i temperaturą.
Dobór kleju zależy od materiału palczatki — np. dla elastomerów odpornych na płyny (materiał G) stosuje się kleje HMT200A, V9500, W24, W8 lub WM250, natomiast fluoroelastomery (materiał L) wymagają klejów V9500 lub W24. Pełne zestawienie kompatybilności materiałów i klejów zawiera tabela powyżej oraz broszura produktowa HellermannTyton.
